Điện thoại:092.8846879 - 092.8846879

Nghiên cứu trao đổi

Văn hoá nghệ thuật - Làm sao để có những tác phẩm xứng tầm?

Thứ bảy , 21/11/2026 | 09:28 GMT+7
Từ xưa đến nay, văn hoá nghệ thuật là món ăn nuôi dưỡng tinh thần không thể thiếu trong đời sống xã hội. Những câu ca dao, những câu chuyện, những vần thơ, những áng thiên cổ hùng văn, những loại hình văn hoá nghệ thuật dân gian như chèo, tuồng, cải lương…, tất cả được lưu truyền từ đời này sang đời khác như một mạch nguồn thiêng liêng của dân tộc. Trong thời đại Hồ Chí Minh, văn hoá nghệ thuật đã nêu cao lòng yêu nước nồng nàn, đã góp phần không nhỏ trong việc cổ vũ tinh thần quyết chiến quyết thắng cho toàn dân, toàn quân ta. 
Để có được thành quả ấy, phải kể đến công sức của các nhà văn hoá, các văn nghệ sĩ, trong bài viết "Đại hội văn công" của Chủ tịch Hồ Chí Minh  (với bút danh CB, đăng trên Báo Nhân Dân  số 308, ngày 3-1-1955, tr.2.) Bác từng viết: “Xã hội thế nào, văn nghệ thế ấy… Chúng ta cũng không quên những ngày khắc khổ trong mấy năm qua. Đêm sương giá lạnh, áo vá, quần nâu. Có người miệng nhai ngô, tay viết kịch, dưới những hang đá hoặc trong những lều tranh. Các “nghệ sĩ” thì vừa phục vụ dân công hoặc vừa đánh giặc vừa tập múa hát dưới làn bom đạn”. Văn hoá nghệ thuật được tôi rèn trong cực khổ, gian khó, hiểm nguy của thời chiến đã kết tinh ra những tác phẩm có sức sống lâu bền cùng với thời gian. Rõ ràng văn hoá nghệ thuật không chỉ phản ánh hiện thực xã hội mà đã góp phần quan trọng trong việc gìn giữ và phát huy bản sắc con người Việt Nam suốt hàng ngàn năm lịch sử.
Trong bối cảnh hội nhập toàn cầu, việc giao lưu văn hoá nghệ thuật giữa các quốc gia là điều tất yếu. Đây vừa là cơ hội, vừa là thách thức đối với những chiến sĩ trên mặt trận văn hoá: là cơ hội vô cùng thuận lợi để quảng bá văn hoá con người và lịch sử Việt Nam với thế giới đồng thời đón nhận thêm những giá trị nhân văn để làm cho nền văn hoá nghệ thuật nước nhà ngày càng tốt đẹp. Đó là một thách thức rất lớn: làm sao để hoà nhập nhưng vẫn giữ được nguyên vẹn bản sắc văn hoá tốt đẹp của dân tộc Việt Nam. Đây không chỉ là nhiệm vụ sống còn đối với lĩnh vực văn hoá nghệ thuật, mà còn là nhiệm vụ sống còn đối với toàn dân tộc. Vì “văn hoá là hồn cốt của dân tộc. Văn hoá còn thì dân tộc còn, văn hoá mất thì dân tộc mất”.
Trong thời gian vừa qua, lĩnh vực văn hoá nghệ thuật đã có những bước đổi mới rất đáng ghi nhận. Nhiều nghệ sĩ, trong đó có cả những nghệ sĩ trẻ đã đưa những giá trị văn hoá truyền thống để thổi hồn cho tác phẩm của mình. Đó là những tác phẩm nêu cao đạo lý Uống nước nhớ nguồn, ca ngợi Đảng và Bác Hồ, ca ngợi các vị anh hùng dân tộc; ca ngợi tình yêu quê hương đất nước, ca ngợi tinh thần đoàn kết, thể hiện lý tưởng và khát vọng cống hiến cho Tổ quốc… Đặc biệt trong 2 năm gần đây, trong những sự kiện trọng đại của dân tộc nhiều tác phẩm có sức lan toả mạnh mẽ như các bộ phim Mưa đỏ; những bài hát nêu cao tinh thần dân tộc, tinh thần cống hiến… được trình diễn tại các sân khấu trong và ngoài nước đã để lại ấn tượng vô cùng tốt đẹp trong lòng công chúng. Chính những tác phẩm ấy đã góp phần không nhỏ trong việc gìn giữ và tiếp nối những giá trị văn hoá truyền thống của dân tộc, cũng như quảng bá hình ảnh của Việt Nam đến với thế giới.
Bên cạnh đó, trong lĩnh vực văn hoá nghệ thuật nổi lên một số vấn đề rất đáng lưu tâm như: xuất hiện một số tác phẩm văn chương nói xấu, hạ bệ hình ảnh của các vị anh hùng dân tộc; nhiều phim ngắn trên không gian mạng mang nội dung dung không lành mạnh, thậm chí lồng ghép cả văn hoá phẩm đồi truỵ, bạo lực, cổ suý cho những hành vi thiếu đạo đức; một số tác phẩm có cái nhìn lệch lạc về văn hoá... Một số văn nghệ sĩ đề cao cá nhân mà có những hình ảnh phản cảm hoặc phát ngôn méo mó, trái với thuần phong mỹ tục; gây ảnh hưởng xấu đến tinh thần của khán giả, đặc biệt là khán giả trẻ. Những điều đó ít nhiều gây ra sự đảo lộn các giá trị văn hóa truyền thống cũng như ảnh hưởng tiêu cực đến đến sự phát triển bền vững của nền văn hóa nước nhà.
Cách đây hơn 70 năm, Bác Hồ từng dạy: “Văn hóa nghệ thuật cũng là một mặt trận. Anh chị em là chiến sĩ trên mặt trận ấy”. Cũng như các chiến sĩ khác, chiến sĩ nghệ thuật có nhiệm vụ nhất định, tức là phụng sự kháng chiến, phụng sự Tổ quốc, phụng sự nhân dân...”. “Để làm trọn nhiệm vụ, chiến sĩ nghệ thuật cần có lập trường vững, tư tưởng đúng. Nói tóm tắt là phải đặt lợi ích của Tổ quốc, của nhân dân lên trên hết, trước hết”. Bác căn dặn, các tác phẩm nghệ thuật phải: “Miêu tả cho hay, cho chân thật và cho hùng hồn những người, những việc ấy, bằng văn, bằng thơ, bằng vẽ và bằng các nghệ thuật khác…”. Những lời dạy của Người cách đây hơn 70 năm còn nguyên giá trị. Đó là kim chỉ nam để ngành văn hoá nghệ thuật, cũng như mỗi văn nghệ sĩ, mỗi nhà văn hoá soi vào. 

 
Chèo – nghệ thuật sân khấu truyền thống tiêu biểu của người Việt. 
Những người chiến sĩ chân chính trên mặt trận văn hoá nghệ thuật dùng ngòi bút, dùng nhạc cụ, dùng sân khấu, dùng công nghệ, dùng sự sáng tạo của chính mình để tạo ra những tác phẩm đề cao giá trị con người, phản ánh đúng hiện thực để gìn giữ được văn hoá truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam. Họ đang làm một công việc vô cùng cao cả mà Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó: chăm sóc đời sống tinh thần của nhân dân, gìn giữ hồn cốt thiêng liêng của dân tộc.
 

Rực rỡ sắc màu các dân  tộc Việt Nam
Thấm nhuần lời dạy của Bác, hiểu rõ được vai trò của văn hoá nghệ thuật trong kỷ nguyên vươn mình, Bộ chính trị đã ra nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam. Nghị quyết đã nêu ra tầm quan trọng của văn hoá nghệ thuật, đồng thời đưa ra những giải pháp, những hướng đi cho văn hoá nghệ thuật trong kỷ nguyên mới. Cũng trong nghị quyết này, Đảng và Nhà nước đã thống nhất chọn ngày 24/11 hàng năm là "Ngày Văn hóa Việt Nam", để nhân dân được nâng cao khả năng thụ hưởng văn hoá, đội ngũ văn nghệ sĩ được động viên sáng tạo, toàn xã hội đề cao, thực hành lối sống văn hoá, văn minh.
Có thể thấy rằng, chưa bao giờ văn hoá nghệ thuật lại có cơ hội phát triển rực rỡ như ngày nay. Chính vì thế, mỗi người văn nghệ sĩ, mỗi nhà văn hoá cũng như toàn thể nhân dân hãy học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, đặc biệt là trong lĩnh vực văn hoá nghệ thuật để tạo ra những tác phẩm xứng tầm, góp phần thực hiện thắng lợi nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ chính trị về phát triển văn hoá Việt Nam, đóng góp tích cực cho đất nước trong kỷ nguyên mới của dân tộc
Lê Thị Hải Yến
Bình luận

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM

Ngày hội Đông y Hà Nội lần thứ II năm 2026: Lan tỏa tinh hoa y học cổ truyền, kết nối truyền thống và công nghệ

​Từ ngày 11 đến 13/12/2026, tại Trường Đại học Phenikaa (phường Dương Nội, Hà Nội), Ngày hội Đông y Hà Nội lần thứ II sẽ chính thức diễn ra. Với...

Siết chặt quản lý toàn diện thị trường thuốc lá: Từ không gian mạng đến điểm bán và thông điệp truyền thông

Mỗi năm, Việt Nam ghi nhận khoảng 103.000 ca tử vong do các bệnh liên quan đến thuốc lá cùng tổn thất kinh tế khổng lồ lên tới 108.700 tỷ đồng, tương đương...

PHẨM GIÁ CỦA BẬC CHÍNH NHÂN QUÂN TỬ

    Danh vị có cao thấp, phẩm giá không đo bằng chức quyền.  

TRÍ TUỆ NHÂN TẠO VẠN VẬT VÀ SỨ MỆNH MỚI CỦA GIÁO DỤC CÔNG NGHỆ BẢO AN

​Trong bối cảnh kỷ nguyên số đang chuyển dịch mạnh mẽ với sự hội tụ giữa Trí tuệ nhân tạo (AI) và Internet vạn vật (IoT), bài toán an toàn thông...

Khai mạc Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III năm 2026: Nguồn nhân lực chất lượng cao phải đo bằng năng lực thực thi

Trong bối cảnh Hà Nội đang quyết tâm hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số, Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III năm 2026 (CEF III) vừa chính...