Văn hoá truyền thống

Hoạ sĩ Lê Duy Ứng – Dâng trọn thanh xuân cho Tổ quốc và nghệ thuật

Thứ năm , 05/02/2026 | 23:45 GMT+7

Từ chiến hào Quảng Trị đến không gian sáng tạo, từ bức tranh vẽ bằng máu trong khoảnh khắc sinh tử đến tác phẩm điêu khắc được hoàn thành bằng đôi tay không còn ánh sáng, cuộc đời họa sĩ – Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Lê Duy Ứng là biểu tượng sinh động của niềm tin son sắt với Đảng, ý chí vượt lên số phận và sức sống bền bỉ của nghệ thuật cách mạng.

Tháng 9 năm 1971, khi đang là sinh viên năm thứ ba Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam, Lê Duy Ứng xếp bút nghiên nhập ngũ. Quyết định ấy thể hiện rõ lý tưởng của một thế hệ trí thức trẻ sẵn sàng đặt vận mệnh cá nhân trong vận mệnh chung của dân tộc.
Mùa hè đỏ lửa năm 1972, ông trực tiếp tham gia 81 ngày đêm chiến đấu bảo vệ Thành cổ Quảng Trị, một trong những chiến trường khốc liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Ngay tại chiến hào, giữa mưa bom bão đạn, người chiến sĩ – sinh viên mỹ thuật năm nào được khen thưởng và vinh dự kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam (23/8/1972). Đây là dấu mốc thiêng liêng gắn với niềm tin chính trị và bản lĩnh của người lính cách mạng.

Hoạ sĩ Lê Duy Ứng

Trong cuộc Tổng tiến công mùa Xuân 1975, theo đội hình thần tốc của Quân đoàn 2, họa sĩ Lê Duy Ứng tham gia giải phóng Huế, Đà Nẵng, Nha Trang, Phan Thiết, tiến về Sài Gòn. Tại căn cứ Nước Trong, trong Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, ông bị trọng thương đặc biệt nặng, vết thương vào ngực và đầu khiến đôi mắt hỏng hoàn toàn, chỉ còn phân biệt được ngày và đêm.
Trong khoảnh khắc sinh tử, khi ý thức rõ mình có thể không qua khỏi, người chiến sĩ – họa sĩ vẫn giữ được sự tỉnh táo hiếm có. Ông đã lấy chính máu của mình làm màu vẽ, vẽ chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh, vẽ lá cờ Tổ quốc, lá cờ Đảng, và ghi đậm dòng chữ: “Ánh sáng niềm tin – Con nguyện dâng Người tuổi Thanh Xuân.”
Bức tranh được ông gấp cẩn trọng, đặt vào túi áo ngực bên trái – sát trái tim, như một lời thề cuối cùng gửi lại Đảng, Bác Hồ và Tổ quốc, rồi ngất đi giữa chiến trường. Tác phẩm đặc biệt ấy hiện được lưu giữ trang trọng tại Bảo tàng Hồ Chí Minh, trở thành chứng tích sống động của niềm tin cách mạng.

Hoạ sĩ Lê Duy Ứng bên tác phẩm của mình

Trở về hậu phương với thương tật hạng ¼, mất sức 91%, không còn thị lực, họa sĩ Lê Duy Ứng không đầu hàng số phận. Ông chuyển từ hội họa sang điêu khắc, sáng tạo bằng đôi tay và xúc giác, bằng trí nhớ và trái tim. Ông là Hội viên Hội Mỹ thuật Việt Nam, Hội viên Hội Cựu chiến binh Việt Nam, tham gia nhiều triển lãm trong và ngoài nước, tổ chức 45 triển lãm cá nhân, để lại dấu ấn bền bỉ trong đời sống mỹ thuật Việt Nam.

Trong không khí phấn khởi, tin tưởng chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, họa sĩ Lê Duy Ứng tiếp tục dành trọn tâm huyết cho Tổ quốc. Ông ấp ủ ý tưởng suốt một năm, rồi miệt mài lao động trong sáu tháng để hoàn thành tác phẩm điêu khắc bằng gỗ trầm hương, chất liệu quý được lựa chọn từ Quảng Trị – mảnh đất gắn với những năm tháng chiến đấu khốc liệt nhất của ông và đồng đội.
Không nhìn thấy ánh sáng, ông tạc nên ánh sáng bằng đôi tay. Không còn đôi mắt, ông nhìn Tổ quốc bằng niềm tin và ký ức lịch sử. Tác phẩm không chỉ mang giá trị nghệ thuật cao, mà còn kết tinh tình yêu đất nước, lòng biết ơn nhân dân và niềm tin son sắt với Đảng, phản ánh khát vọng Việt Nam hùng cường trong kỷ nguyên mới. Cuộc đời và sự nghiệp của họa sĩ Lê Duy Ứng vì thế là minh chứng sâu sắc cho một giá trị bền vững: “ Dâng trọn thanh xuân cho Tổ quốc, dâng trọn đời mình cho nghệ thuật và lý tưởng cách mạng”.

Bảo Ngọc

Bình luận

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM

                      
                         Người thắp lên tình yêu thương
                          Ở những bệnh viện tuyến cuối, Tết không đến bằng tiếng pháo hay mâm cơm sum họp, mà bằng các ca trực kéo dài, những cuộc hội chẩn...

                         Giữ Tết cho người bệnh !
                          Khi nhiều gia đình đã bắt đầu thu xếp hành lý trở về sum họp, thì ở Bệnh viện Trung ương Bạch Mai, những ca trực vẫn nối dài, ánh...

                         “MẸ TÂM NGUYỄN – NGƯỜI TÁI SINH CUỘC ĐỜI TÔI” 
                          Trong cuộc đời mỗi con người, có những ân tình lớn đến mức không thể đo bằng lời. Người xưa dạy:“Ơn cứu mạng, muôn đời khó trả;...

                         LƯƠNG Y NGUYỄN VĂN TRIỆU – NGƯỜI GIỮ LỬA ĐÔNG Y TỪ TẤM LÒNG THIỆN NGUYỆN Ở HƯNG YÊN
                      Hơn 35 năm gắn bó với nghề, Lương y Nguyễn Văn Triệu – Chủ tịch Hội Đông y xã Lạc Đạo,  tỉnh Hưng Yên  đã trở thành điểm tựa của biết...

                         Cốm làng Vòng: Bản sắc truyền thống giữa lòng phố thị
                      Giữa nhịp sống hối hả, làng Vòng vẫn luôn giữ cho mình hương cốm xanh đặc biệt của mùa thu Hà Nội. Trong từng hạt cốm dẻo thơm đều chứa đựng...